راهنمای خواندن نسخه چشم پزشکی
آشنایی با اصطلاحات رایج در نسخههای عینک و لنز
بعد از معاینه چشم پزشک نسخهی چشم پزشکی در دست شماست اما احتمالاً از اعداد و حروف نوشته شده در آن سر در نمیاورید. شاید نیاز نباشد بعد از مراجعه به پزشک های دیگر، شما نسخه را بخوانید. چون یک بار به داروخانه مراجعه کرده و دارو را دریافت میکنید. اما چشم پزشکی فرق میکند. بهتر است به خوبی در جریان تغییرات شرایط بینایی خود باشید.
بخشهای اصلی نسخه چشم پزشکی
نسخه چشمپزشکی معمولاً شامل اطلاعات زیر است:
- OD (Oculus Dexter): چشم راست
- OS (Oculus Sinister): چشم چپ
- OU (Oculus Uterque): هر دو چشم
اصطلاحات رایج در نسخه عینک
1. SPH (Sphere): قدرت لنز برای اصلاح نزدیکبینی یا دوربینی
به معنای میزان قدرت لنز است که برای اصلاح مشکل نزدیک بینی یا دور بینی تجویز میشود. اسفر بر اساس دیوپتر اندازهگیری میشود. اگر علامت اسفر – باشد نزدیک بین و اگر + یا اصلا علامتی نداشته باشد یعنی چشم دوربین است.
2. CYL (Cylinder): قدرت لنز برای اصلاح آستیگماتیسم
به معنای قدرت لنز برای حل مشکل آستیگماتیسم است. در صورتی که هیچ عددی در این ستون نوشته نشده باشد یعنی شما هیچ آستیگماتیسمی ندارید، یا آستیگماتیسم چشم شما بسیار اندک است و به اصلاح با عینک نیاز ندارد.
3. Axis: زاویه محور آستیگماتیسم
از دیگر اصطلاحات چشم پزشکی باید به Axis اشاره کرد. عددی که میزان انحنای مربوط به آستیگماتیسم را نشان میدهد و بین صفر تا ۱۸۰ درجه متغیر است. عدد ٩٠ نشاندهنده استوای عمودی و عدد ١٨٠ نشاندهنده استوای افقی است. اگر در نسخه عینک عددی برای سیلندر نشان داده شده باشد، حتما عددی که نشاندهنده محور آن استیگماتیسم باشد نیز وجود دارد که البته قبل از آن یک علامت X نیز وجود خواهد داشت.
4. ADD: افزایش قدرت لنز برای دید نزدیک
عدد «افزوده» پاوری است که به قسمت پایینی لنزهای چند کانونی اضافه میشود تا پیر چشمی بیمار را اصلاح کند. عددی که در این قسمت از شماره عینک نشان داده میشود همواره عددی مثبت است حتی اگر علامت + ای نیز قبل از آن وجود نداشته باشد. بطور کلی این عدد بین ٠/٧۵ تا ٣ متغیر بوده و برای هر دو چشم مساوی است.
5. Prism: اصلاح انحراف چشم
از دیگر اصطلاحات چشم پزشکی موجود در نسخه چشم پزشکی، باید به پریسم اشاره کرد که قدرت منشوری است. و برای رفع مشکل همگرایی چشم مورد استفاده قرار میگیرد. عدد «منشور» موید عددی است که برای جبران انحراف مختصر چشمها لازم است اعمال شود. این پدیده بسیار نادر است و شمار اندکی از نسخههای عینک شامل آن میشوند.
در این نسخه، پزشک ٢- نمره اسفر برای اصلاح نزدیک بینی(Myopia) رابرای چشم راست تجویز کرده است. هـیچ آستیگماتیسمی تجویز نشده، بنابراین عددی برای آستیگماتیسم یا محور را در نسخه نمیبینید.
پزشک به این عدد اسفر، ٢ نمره بعنوان «افزوده» اضافه کرده است.
برای چشم چپ ١- نمره اسفر برای نزدیک بینی و ٠/۵- نمره سیلندر برای اصلاح آستیگماتیسم بیمار در محور ١٨٠ درجه تجویز شده و مشابه چشم چپ ٢ نمره add نیز به عدد اسفر اضافه میشود تا وضعیت عینک پیرچشمی بیمار نیز روشن شود.درواقع این شخص هم برای دید دور نیاز به عینک دارد و هم برای دید نزدیک.(اگر ADD وجود نداشت فقط برای دید دور باید از عینک استفاده می کرد).
نکات مهم در خواندن نسخه
- همواره به علامت مثبت یا منفی در کنار اعداد توجه کنید.
- در صورت وجود آستیگماتیسم، هر دو مقدار CYL و Axis باید مشخص شوند.(هر کدام به تنهایی ناقص میباشند)
- مقادیر ADD معمولاً برای افراد بالای 40 سال که دچار پیرچشمی هستند، تجویز میشود.(ممکن است بجای ذکر ادیشن ،نمره دید نزدیک به طور کامل قید شود.)